Otsukimi (Podziwianie Księżyca)

Zwyczaj podziwiania Księżyca przybył do Japonii z Chin w X wieku. Początkowo obchodzony był tylko przez arystokrację, zaś od XIX wieku został spopularyzowany wśród całego społeczeństwa. Otsukimi odbywa się w połowie września. Dawniej była to noc modlitwy i podziękowania za urodzaj plonów. Obecnie jest to wydarzenie, które spędza się w gronie rodziny i przyjaciół. Na tę okazję przygotowywane są Dango (ryżowe kluseczki).

Kuniko Kono-sensei, Katowice

Nebuta Matsuri (Festiwal Nebuta)

Nebuta Matsuri jest letnim festiwalem, który odbywa się w prefekturze Aomori. Zalicza się go do trzech największych festiwali w regionie Tohoku. Podczas Nebuta przez centrum miasta przychodzi parada niosąca „flotę dzielnych wojowników”, której towarzyszą tancerze ubrani w unikalny strój nazywany „Haneto”. Konstrukcja przedstawiająca wojowników nosi nazwę „Dashitourou”, a jej rozmiary nie mogą przekroczyć 9 metrów szerokości, 5 metrów wysokości oraz 8 metrów głębokości. Festiwal cieszy się 300 letnią tradycją.

Yuki Mizunaga-sensei, Gdańsk

Tanabata (Festiwal Gwiazd)

Jedna z chińskich legend opowiada o związku dwóch zakochanych gwiazd HIKOBOSHI (najjaśniejsza gwiazda w konstelacji Orła) i ORIHIME (Vega – najjaśniejsza gwiazda w konstelacji Liry), które zostały rozdzielone przez Mleczną Drogę (AMANOGAWA). Ich spotkanie jest możliwe tylko raz w roku – 7 lipca. Tego dnia, podczas Festiwalu Tanabata na paskach papieru zapisywane są życzenia, które następnie zawiązuje się na drzewie bambusowym. Ten sposób ma zapewnić ich spełnienie przez gwiazdy.

So Takei-sensei, Lublin

Tsuyu i “Teru Teru Bouzu”

Wraz z początkiem lata rozpoczyna się pora deszczowa. Znaczna część Japonii nawiedzana jest przez obfite opady. Okres ten nazywany jest “Tsuyu”, co oznacza “śliwkowy deszcz”, ponieważ zbiega się to z czasem dojrzewania śliwek.

W większości miejsc w Japonii, pora deszczowa trwa od czerwca do połowy lipca. Wyjątkiem jest wyspa Okinawa, gdzie Tsuyu zaczyna się miesiąc wcześniej, oraz Hokkaido, najbardziej wysuniętej  na północ wyspie, gdzie z kolei opady są rzadkie i mało obfite.

W Japonii istnieje przekonanie, że kiedy długo pada deszcz, zawieszone nad oknem laleczki zwane Teru Teru Bouzu mogą przepędzić deszcz. Takie właśnie tradycyjne lalki wykonane są najczęściej z bibuły lub tkaniny. Teru oznacza błyszczeć jak w słońcu, podczas gdy bouzu odnosi się do łysej głowy. Lalki wyglądające jak duszki stały się popularne w epoce Edo (1603 – 1868) chociaż nadal można je spotkać w niektórych japońskich domach. Szczególnie przed ważnymi wydarzeniami takimi jak wycieczki szkolne czy festiwale.

Moe Horigami-sensei, Katowice

Złoty tydzień

W Japonii Złoty Tydzień odbywa się na przełomie kwietnia i maja. Te państwowe święta odbywają się co roku i są spędzane w gronie rodziny.

29 Kwietnia; Shōwa no Hi (Dzień Shōwa)

Jest to dzień urodzin Shōwa-tennō, najdłużej panującego cesarza w historii Japonii (1926-1989). Jego imię oznacza Oświecony Pokój. Jest to dzień refleksji nad przeszłością oraz przyszłością Japonii.

3Maj;Kenpō Kinenbi (Święto Konstytucji)

3 maja 1947 roku została w Japonii ustanowiona konstytucja.

4 Maj;Midori no Hi (Dzień Zieleni)

W latach 1989-2006 dzień ten był obchodzony razem z urodzinami cesarza Shōwa-tennō. Jednak po jego śmierci rozdzielono te dwa święta i 4 maja ustanowiono Dniem Zieleni, w którym wspomina się zamiłowanie i wiedzę jaką cesarz posiadał na temat przyrody.

5 Maj; Kodomo no Hi (Dzień Dziecka)

Również znane pod nazwą Tango no Sekku (Dzień Chłopców). Od czasów starożytnych w Japonii istnieje zwyczaj organizowania świąt podczas, których modli się o zdrowy rozwój chłopców. Tego dnia elementem dekoracyjnym jest mała zbroja oraz papierowe karpie.

Kahori Aida-sensei, Katowice

Kwiecień, czyli początek.

Kwiecień jest miesiącem, w którym zaczynają kwitnąć kwiaty. Najbardziej oczekiwane są oczywiście uwielbiane przez Japończyków kwiaty wiśni – Sakura. W wiadomościach na bieżąco podawane są informacje, w której części kraju pojawiają się pierwsze płatki, w której wiśnie pięknie kwitną, a gdzie z kolei ten tygodniowy sezon już się kończy.

W tym okresie popularne jest Hanami – podziwianie kwiatów oraz Yozakura – oglądanie kwiatów wiśni nocą.  Rodziny, przyjaciele, współpracownicy spotykają się i organizują pikniki, by razem cieszyć się pięknem Sakury.

Piękne płatki wiśni opadające w znacznych ilościach w okresie przekwitania nazywane są Sakura Fubuki, czyli burza wiśniowego śniegu.

Poza samym kwitnieniem, właśnie w kwietniu, rozpoczyna się rok szkolny. Jest to również czas na zapoznanie się z nowym otoczeniem oraz nawiązanie nowych przyjaźni. Podobnie w wielu firmach kwiecień to początek nowego roku fiskalnego a co za tym idzie również zatrudniania nowych pracowników. Absolwenci uczelni wyższych rozpoczynają swoje pierwsze prace i nawiązują pierwsze relacje ze starszymi stażem współpracownikami. Uznaje się, że dopiero wtedy zaczynają w pełni odgrywać swoją rolę w społeczeństwie wchodząc tym samym w dorosłe życie.

Kuniko Kono-sensei, ICHIGO Katowice

Hinamatsuri

3 marca obchodzi się w Japonii Hinamatsuri (Dzień Lalek), święto nazywane również “Momo no Sekku”,  czyli “Festiwal Brzoskwiń”. Tego dnia japońscy rodzice modlą się o zdrowy rozwój i szczęście dla swoich córek.  W zależności od regionu, na miesiąc przed tym świętem lub w ciągu miesiąca od tego dnia, wystawiane są lalki pary cesarskiej zwane “Hinaningyo”. W niektórych rodzinach poza parą cesarską stawia się rozbudowany dwór różnych postaci. Lalki zwykle ubrane są w strój noszony w starożytności, jednak obecnie forma jest raczej dowolna. W Dzień Lalek spożywa się tradycyjną potrawę “Chirashi Zushi” ( rodzaj  Sushi ) oraz zupę Hamaguri z małżami. Do tego pije się  słodki rodzaj Sake typu “Shirozake”.

Yuki Mizunaga–sensei, Gdańsk

Setsubun

3 lutego w Japonii obchodzi się Setsubun – tradycyjnie, dzień przed nadejściem japońskiej wiosny. Dzień ten charakteryzuje się zwyczajem rzucania ziarnami prażonej fasoli poza drzwi domu. W ten sposób wypędzane jest zło bieżącego roku. Ma to również zapobiec chorobom przynoszonym przez demony w nowym roku. Fasola jest rzucana w członka rodziny, który nosi maskę demona. Podczas tego mówi się „Demonie precz! Szczęście przyjdź!” i zamyka się drzwi. Następnie każdy zjada tyle ziaren fasoli ile ma lat. Fasoli przypisuje się moc oczyszczania domu ze złych duchów, które przynoszą pecha oraz choroby. W ten sposób w Japonii prosi się o zdrowie i szczęście na nowy rok.

So Takei -sensei, Lublin

Hatsumoude

Tradycyjnie wielu Japończyków w pierwszych dniach Nowego Roku udaje się z wizytą do świątyni Shinto zanosząc modlitwy o powodzenie w noworozpoczętym roku.  Taki zwyczaj  nosi nazwę Hatsumoude.

Sama modlitwa chociaż raczej krótka i odmawiana indywidualnie,  musi zostać poprzedzona cierpliwym wyczekiwaniem w pełnej tłumów kolejce, szczególnie w bardziej popularnych świątyniach.

W przyświątynnych straganach kupowane są Omamori (amulety), a popularnym zwyczajem jest kupowanie spisanych na papierze przepowiedni zwanych Omikuji. Przepowiednia określa przebieg poszczególnych sfer życia (np. praca, miłość) w danym roku. Jeśli Omikuji przepowiada pecha, należy je zawiązać na gałęzi świątynnego drzewa z nadzieją, że się nie spełni.